အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ေဆြးေႏြးပြဲနဲ႔
ပုဒ္မ ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး … ဘယ္ဟာ ပထမလဲ
တူေမာင္ညိဳ
မတ္လ
၇၊ ၂၀၁၄
ဒီခ်ဳပ္နဲ႔
၈၈ ၿငိမ္းပြင့္ေတြေျပာေနတဲ့ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးဆုိသည္မွာ “ပုဒ္မ ၄၃၆
ျပင္ဆင္ေရး” ပင္ျဖစ္သည္။ “ပုဒ္မ ၄၃၆”အားျပင္ဆင္ရာ၌ လႊတ္ေတာ္တြင္းနည္းလမ္းသည္
အဓိကျဖစ္ၿပီး၊ လႊတ္ေတာ္ ျပင္ပမွ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ/စည္းကမ္းေသဝပ္စြာ ပ့ံပိုးေပးေရးက
လႊတ္ေတာ္တြင္းနည္းလမ္းအတြက္ အရံ၊ အေထာက္အကူအခန္းကျဖစ္လိမ့္မည္ဟု ေတြးထင္မိပါသည္။
တကယ္ေတာ့
၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ေရးသည္ ႀကံ့ဖြံ႔ပါတီ၏ လက္ခုပ္ထဲကအရာ ျဖစ္သည္။ ဒီအခ်က္ကို
ပုိေသခ်ာ ေအာင္ ႀကံ့ဖြံ႔သမၼတ( ဗိုလ္) ဦးသိန္းစိန္က မတ္လ ေရဒီယိုမိန္႔ခြန္း၌ အခ်က္
၂ ခ်က္ျဖင့္ သတိေပးသြားခဲ့သည္။
ပထမအခ်က္
“ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႔အစည္းရဲ႕ ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးလိုအပ္ခ်က္မ်ားနဲ႔ သဟဇာတ
ျဖစ္ေအာင္ အေျခအေန အခ်ိန္အခါ အလိုက္ လိုအပ္တဲ့ျပင္ဆင္မႈမ်ားျပဳလုပ္သြားရမယ္”။
ဒုတိယအခ်က္
“ဒီဥပေဒေတြကို ျပင္ဆင္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းတဲ့ေနရာမွာ လက္ရွိျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒ ေဘာင္ထဲ ကေန
စည္းကမ္းတက် ႀကိဳးပမ္းအား ထုတ္ၾကရမွာျဖစ္သလို လက္ရွိဥပေဒ မူေဘာင္မ်ားကို ကၽြန္ေတာ္ အပါအဝင္
ႏုိင္ငံသားအားလံုးက အေလးထား ေလးစားလုိက္နာၾကရမွာ လည္းျဖစ္ပါတယ္”။
အခ်ဳပ္မွာ
“ငါတို႔ ခြင့္ျပဳသေလာက္ပဲျပင္ဆင္ၾက/ ငါတုိ႔ လက္ရွိျပ႒ာန္းထားတဲ့
ဥပေဒစည္းကမ္းေတြနဲ႔ အညီ ျပင္ဆင္ၾက” လုိ႔ ေျပာတာ ပဲျဖစ္သည္။
ဒီအခ်က္ကို
အမတ္ခ်ဳပ္ႀကီး (ဗိုလ္) ဦးေရႊမန္းက အခုလုိ ထပ္မံျဖည့္စြက္ထားသည္။
“ဒီမိုကေရစီ
ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔လည္း ဆိုင္တယ္။ တရားဥပေဒ
စိုးမိုးေရး ဆိုတာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အမိန္႔အတိုင္း လိုက္နာျခင္းကို
တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးလို႔ ေခၚတယ္။ ဒီမိုကေရစီ ျဖစ္ေပၚေရးမွာ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးက
အေရးႀကီး တယ္။ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး ဆိုသည္မွာ ထုတ္ျပန္ ထားေသာ ဥပေဒအဆင့္ဆင့္ကို
တာ၀န္ရွိသူေတြက ႀကီးၾကပ္ကြပ္ကဲမယ္ လိုက္နာ သူက အားလံုး လိုက္နာမယ္ ဒါမွ
တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈ ျဖစ္လာမယ္”။
ႀကံ့ဖြံ႔သမၼတ
(ဗိုလ္)ဦးသိန္းစိန္နဲ႔ အမတ္ခ်ဳပ္ႀကီး (ဗိုလ္) ဦးေရႊမန္းတုိ႔၏ ေျပာစကားေတြဤသုိ႔ တူညီ ေနသည္မွာ
သာမန္တုိက္ ဆိုင္မႈမဟုတ္ပါ။ ၂၀၀၈အေျခခံဥပေဒကို ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းေရး ႏွင့္ပတ္သက္ လာလွ်င္
သူတို႔အခ်င္းခ်င္းအၾကား ဘာမွ်ကြဲလြဲစရာ မရွိေခ်။
အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ဥပေဒျပဳေရးအၾကား၊ ႀကံ့ဖြံ႔သမၼတ
(ဗိုလ္)ဦးသိန္းစိန္နဲ႔ အမတ္ခ်ဳပ္ႀကီး (ဗိုလ္) ဦးေရႊမန္းတုိ႔ အၾကား “ပြတ္တုိက္မႈ”
ဆုိ သည္တို႔မွာ အတိုက္အခံမ်ားကို လွည့္စားမႈရန္အတြက္ သူတုိ႔အကြက္ခ် ဖန္တီး ထားသည့္
ပရိယာယ္ေဝဝုစ္သာလွ်င္ျဖစ္သည္။
ဗိုလ္သိန္းစိန္က
“လက္ရွိဥပေဒေဘာင္ထဲကစည္းကမ္းတက်လုပ္ၾက၊ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားကို ေလးစား လိုက္နာၾက”
ဟုေျပာၿပီး၊ ဗိုလ္ေရႊမန္း က “တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးဆိုတာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အမိန္႔ အတိုင္း
လိုက္နာျခင္းကို တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးလို႔ ေခၚတယ္” ဟု ဆိုေလ၏။
က်ေနာ္တို႔ ဒီမိုကေရစီ
အတုိက္အခံအမ်ားအား စစ္ဗိုလ္ေဟာင္းမ်ားသည္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ ဥပေဒျပဳေရး၊ တရားစီရင္ေရး
စသျဖင့္ က႑အသီးသီးမွေန၍ သင္ခန္းစာမ်ားကို မရိုးရေအာင္ေပးလ်က္ရွိပါသည္။
ေပးသည့္နည္းကလည္းစံုလွသည္၊ အခ်ိဳ႕က ေၾကာင္ဝမ္းႏႈတ္ ေဆးေကၽြးထားသည့္ ေပ်ာ့ေပ်ာ့ႏွင့္
နံနံသည့္
ဗိုလ္သိန္းစိန္/ ဗိုလ္ေရႊမန္း/ဗိုလ္ခင္ေအာင္ျမင့္/ဗိုလ္စုိးသိန္း/ဗိုလ္ေအာင္မင္းတို႔
မယ္မယ္ရရ ဖမ္းဆုပ္မရ သည့္ ေျပာစကားမ်ားျဖစ္သည္။ အခ်ိဳ႕က
(ဗိုလ္ေဇာ္မင္း၊ဗိုလ္အုန္းျမင့္၊ ဗိုလ္လွေဆြ စသည့္ ) ေမာက္မာ ရင့္သီး ရုိင္းျပလွေသာ
အသံုးအႏႈန္းမ်ားျဖင့္။
ယခုအခါ
တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားမဟာမိတ္အဖြဲ႔ (UNA) ႏွင့္ ၈၈ ၿငိမ္းပြင့္မ်ား အၾကား ၂ ဖက္
သေဘာ တူညီခ်က္ ၃ ခ်က္ရရွိခဲ့ သည္ဟုသိ ရသည္။ ၎အခ်က္ ၃ ခ်က္မွာ-
(က)
အားလံုးပါဝင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ ေပၚေပါက္ေရး
(ခ) ၂၀၀၈
ဖြဲ႔စည္းပံု ျပင္ဆင္ႏုိင္ေရးမွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံု အခန္း(၁၂)၊ ပုဒ္မ (၄၃၆)
ျပင္ဆင္ေရးကို ပထမ ဆံုးေျခလွမ္းအျဖစ္ လက္ခံသေဘာတူၿပီး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး
(ဂ)
ဒီမိုကေရစီနဲ႔ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ေပၚေပါက္ေရးဟူ၍ျဖစ္သည္။
ဤသေဘာတူညီခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍
ေအာက္ပါေမးခြန္းေတြေပၚလာပါသည္။
(က)
အခ်က္ႏွင့္ပတ္သက္၍
“အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့
ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈေပၚေပါက္ေရး”ႏွင့္ “ပုဒ္မ ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး”သည္ မည္သည့္ ကိစၥက
ပထမျဖစ္မည္ နည္း။ “အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ” ကို
ပထမဦးစြာ ျပဳလုပ္ ၿပီးမွ “ပုဒ္မ ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး”ကို ျပဳလုပ္မည္လား သုိ႔တည္း မဟုတ္
“ပုဒ္မ ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး”ကို ပထမဦးစြာ ျပဳလုပ္ၿပီးမွ
“အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ” ကိုျပဳလုပ္မည္လား။
“အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ”
ဆုိသည္မွာ ယခင္ ဒီခ်ဳပ္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ေမတၱာရပ္ခံထားသည့္
“၄ပြင့္ဆုိင္ေတြ႔ဆံုေရး” ကိုတုိးခ်ဲ႕ျခင္းေလာ သို႔တည္းမဟုတ္ “၄ပြင့္ဆုိင္ ေတြ႔ဆံုေရး”
ထဲသို႔ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား မဟာမိတ္အဖြဲ႔ (UNA) ကို ေပါင္းထည့္ျခင္းေလာ။
ဒီခ်ဳပ္၏
(၆၆)ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔အခမ္းအနားေၾကညာခ်က္၌မူ “ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးျခင္းမွ
အျပန္အလွန္ေလးစား အသိ အမွတ္ျပဳမႈႏွင့္ ယံုၾကည္မႈကို တည္ေဆာက္ႏုိင္ၾကမည္၊သုိ႔မွတဆင့္
အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးကိုေရွ႕ရႈလုပ္ေဆာင္ႏုိင္မည္၊ ထုိမွ တဆင့္ဖြဲ႔စည္းပံု
အေျခခံ ဥပေဒဆုိင္ရာ တစ္မ်ိဳး သားလံုး၏အၾကပ္အတည္းမ်ားကိုေျဖရွင္းႏုိင္ရန္
နည္းလမ္းမ်ား ထြက္ေပၚ လာႏုိင္ေပမည္၊ ဤသို႔ေသာ အေျမာ္အျမင္ျဖင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဥကၠ႒က
ေလးပြင့္ဆုိင္ေတြ႔ဆံုေရးကို လမ္းေၾကာင္းေပးေဖာ္ျပခဲ့သည္” ဟု ေဖာ္ျပခဲ့ပါသည္။
“အားလံုး”၏
အဓိပၸါယ္ႏွင့္အေရအတြက္ကို ဖြင့္ဆို/ေဖာ္ျပေစခ်င္ပါသည္။ “၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ”
ကို ေလးစားလိုက္နာသူ၊ “၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒေဘာင္္” ထဲေရာက္ေနသူ အားလံုးေလာ။
အခ်က္ (ခ)
ႏွင့္ပတ္သက္၍
“ပုဒ္မ၄၃၆ျပင္ဆင္ေရး”သည္
ပထမေျခလွမ္းဟုဆိုထားပါသည္။ ဤကိစၥသည္ လႊတ္ေတာ္ထဲက ကိစၥျဖစ္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ ထဲက
ကိစၥမွန္သမွ်သည္ ႀက့ံဖြံ႔ပါတီႏွင့္စစ္သားအမတ္မ်ား၏ အဆံုးအျဖတ္ ေပၚတြင္အဓိကတည္ေနပါသည္။
ယင္းအတြက္
၈ပူးၿငိမ္းပြင့္ႏွင့္ SNLD တို႔ကဲ့သုိ႔ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ မည္သုိ႔
ေဆာင္ရြက္ၾကမည္နည္း။ ပုဒ္မ ၁၈ ဆန္႔က်င္ေရးဆႏၵေဖာ္ထုတ္သကဲ့သုိ႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ယူ/ ခြင့္ျပဳတဲ့
ေနရာ တြင္ ဆႏၵျပရံုမွ်ျဖင့္ ရႏုိင္ပါမည္နည္း။
အခ်က္ (ဂ)
ႏွင့္ပတ္သက္၍
အခ်က္ (ဂ)
“ဒီမိုကေရစီႏွင့္ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုေပၚေပါက္ေရး” ကိုမူ ေလာေလာဆယ္အားျဖင့္
အေထြအထူးေျပာစရာ မရွိေသးပါ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အခ်က္ (ဂ) သည္
ႏိႈင္းယွဥ္ျခင္းအားျဖင့္ အခ်က္ (က) (ခ) တို႔ထက္ ပုိမိုေလးနက္ က်ယ္ျပန္႔ေသာ
ကိစၥျဖစ္ပါသည္။ ထုိ႔အျပင္ ၂၀၀၈ အေျခခံ ဥပေဒကို မဖ်က္သိမ္းပဲ “ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု”
တည္ေထာင္၍ မရႏုိင္/မျဖစ္ႏုိင္ေသာကိစၥ လည္း ျဖစ္ပါသည္။
၂၀၀၈
အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ေရးသည္ လႊတ္ေတာ္တြင္းနည္းလမ္းတစ္ခုတည္းျဖင့္ ရည္ရြယ္ခ်က္ မေပါက္ေျမာက္ႏုိင္ေၾကာင္း၊
အလုပ္မျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိယ္တုိင္ ရိပ္စားမိ ေနၿပီဟု ယူဆပါသည္။
သို႔အတြက္ “ျပည္သူ႔အင္အားပဲသံုးမယ္” လို႔ ေျပာလာျခင္း၊ လက္ေတြ႔အားျဖင့္
ၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ တစတစေပၚေပါက္လာေသာ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးဆႏၵျပပြဲမ်ား၊ ၈၈
ၿငိမ္းပြင့္ ႏွင့္ ပူးတြဲလႈပ္ရွားလာျခင္းတို႔ျဖစ္ပါလိမ့္မည္။
ဤေျခလွမ္းမ်ားကိုၾကည့္ၿပီး
ဗိုလ္သိန္းစိန္ႏွင့္ဗိုလ္ေရႊမန္းတို႔က “ဥပေဒေဘာင္ထဲက စည္းကမ္းတက် လုပ္ၾက၊
ဥပေဒကိုေလးစား လိုက္နာၾက၊ အမိန္႔ အတုိင္းလိုက္နာျခင္းဟာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ျဖစ္တယ္”
စသျဖင့္ ပညာေပး ဆံုးမစကားေတြ ေျပာၾကားကာ ဟန္႔ တားလာ ျခင္းျဖစ္မည္ဟု ထင္သည္။
ဗိုလ္လွေဆြတို႔လို ရုိင္းရုိင္းရမ္းရမ္း တပည့္မ်ားမွတဆင့္လည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း
ဓါတ္ပံုသံုးစြဲေနမႈ၊ ႏုိင္ငံျခား ေထာက္ပံ့ေငြ ဟူသည့္ကိစၥမ်ားျဖင့္
ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွ အေရးယူရန္ မ်က္စပစ္ျပ ေနျခင္းျဖစ္ပါလိမ့္မည္။
နိဂံုးခ်ဳပ္ရလွ်င္
“အားလံုးပါဝင္ႏုိင္တဲ့ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးႏွင့္ ပုဒ္မ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး” တုိ႔တြင္
အဘယ္ကိစၥ သည္ ပထမဦးစား ေပးျဖစ္သည္ကို ကြဲကြဲျပားျပားေဖာ္ျပေစခ်င္ပါသည္။
တစ္စုတစ္စည္းထဲေသာ
လူထုစြမ္းအားမပါရွိလွ်င္ (နဝတ-နအဖ) စစ္အစိုးရ၏ အေမြခံ ႀကံ့ဖြံ႔ပါတီႏွင့္ ႀကံ့ဖြံ႔အစိုးရသည္
“အားလံုး ပါဝင္ႏုိင္တဲ့ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးႏွင့္ ပုဒ္မ၄၃၆ ျပင္ဆင္ေရး” အပါအဝင္
မည္သည့္အရာကိုမွ် လိုက္ေလ်ာလိမ့္မည္မဟုတ္ပါ။
လူထုအက်ိဳးကို
အၿမဲမ်က္ႏွာမူေလ့ရွိေသာ ဒီခ်ဳပ္နာယကႀကီး ဦးဝင္းတင္က မႏၱေလးလူထုမွတဆင့္
တျပည္လံုး ျပည္သူလူထုႀကီးထံ “ ဒီအခ်ိဳးမ်ိဳးသာဆုိရင္
တတိယ အေရးေတာ္ပံုႀကီးေပၚလိမ့္မယ္၊ အသင့္ျပင္ထားၾက” လို႔ သတိေပးႏႈိးေဆာ္ခဲ့ပါသည္။
ညြန္း
သမၼတဦးသိန္းစိန္၊ ၁ မတ္
၂၀၁၄ မိန္႔ခြန္း
ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္နာယက
ဦးေရႊမန္းႏွင့္မီဒီယာမ်ားေတြ႔ဆံုျခင္း ၆ မတ္ ၂၀၁၄၊ ဒီဗြီဘီ
ဖြဲ႔စည္းပံုပူးေပါင္းျပင္ရန္
တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႔၊ အန္အယ္လ္ဒီႏွင့္ ၈၈ မ်ိဳးဆက္တို႔ သေဘာတူ၊ ၆ မတ္ ၂၀၁၄၊ ဒီဗြီဘီ
ဒီလိႈင္းစာေစာင္၊ အတြဲ ၃ ၊
အမွတ္ ၁၊ (၆-၁-၂၀၁၄)
ဒီလိႈင္းစာေစာင္၊
အတြဲ ၃ ၊ အမွတ္ ၉၊ (၃-၃-၂၀၁၄)
